„Budujemy dom” 7-8/2003
„Ogrody zimowe zwane niekiedy oranżeriami bardzo urozmaicają dom. Jeśli mają wyjście do ogrodu stanowią naturalny łącznik pomiędzy budynkiem a zielenią.”
Opracowanie: Anna Grocholska
Ogrody zimowe znane są od wieków. Najpierw były to wolnostojące oranżerie budowane przy pałacach lub dworach magnackich; hodowano lub przechowywano w nich zimą rośliny tropikalne. Z czasem pojawiły się w domach mieszczańskich jako oszklone werandy czy przybudówki. Pełniły funkcję „zielonego” saloniku. Obecnie ogrody zimowe stanowią integralną część wielu projektów domów jednorodzinnych. Rozwiązania konstrukcyjne są różne: od przeszklonych dużych wykuszów do przybudówki z oddzielnym wejściem z salonu. Różne też może być przeznaczenie ogrodów zimowych.[...]”
Zaprojektowany jako dobudówka ogród zimowy może pełnić rolę bufora cieplnego. W lecie przejmuje nadmierne nasłonecznienie nie dopuszczając wysokiej temperatury do wnętrza domu. W zimie zaś ściany i podłoga nagrzewając się akumulują ciepło, by przekazać je budynkowi.
Tak więc świadome zaprojektowany i odpowiednio wykonany ogród może stanowić element istotnie wpływający na zmniejszenie kosztów ogrzewania.
Rodzaje ogrodów zimowych
Ogród zimowy może stanowić oddzielne pomieszczenie ogrzewane lub nie. Zależnie od panującej w nim temperatury ogrody dzielimy na chłodne i ciepłe.
Nieogrzewany ogród zimowy jest odrębnym pomieszczeniem dostawionym do ściany budynku. Często może nim być zabudowany taras. Zaletą takiego rozwiązania jest zapobieganie utracie ciepła przez budynek.
W „chłodnym ogrodzie” temperatura utrzymuje się na poziomie +5-15°C i nigdy nie spada poniżej zera. Mimo odpowiednio izolowanych fundamentów i właściwej izolacyjności termicznej przegród dobrze jest, jeśli ogród ma doprowadzone centralne ogrzewanie lub zainstalowany grzejnik elektryczny o małej mocy. Nie może on być w pełni użytkowany zimą, ale znakomicie zimują tu niektóre rośliny domowe, a także te rośliny ogrodowe, które wyjmuje się na zimę z ziemi. Jest też grupa roślin przeznaczonych do uprawy w chłodnych ogrodach zimowych. Są to m.in. akacja, araukaria, bieluń, cytrusy, daktylowiec, fikus, fuksja, juka, mirt, oleander, waszyngtonia.
Ogrzewany ogród zimowy tzw. „ciepły” zazwyczaj zwiększa powierzchnię mieszkalną budynku i może być użytkowany przez cały rok. Jeżeli stanowi odrębne pomieszczenie, musi być ono w pełni ogrzewane. W tych ogrodach temperatura utrzymuje się na poziomie +15-25°C i nigdy nie spada poniżej 10°C. Możemy tu hodować rośliny bardziej delikatne takie jak: anturium, dracena, daktylowiec niski, gardenia, hoja, kroton, pasiflora, smużyna.
Miejsce na ogród
Ważnym czynnikiem decydującym o miejscu usytuowania ogrodu zimowego jest jego nasłonecznienie, a zatem zorientowanie względem stron świata.
Ogród wschodni -
intensywne nasłonecznienie do godzin popołudniowych zmusza do zastosowania zacienienia i wentylacji. Znakomicie czują się tu rośliny, a sam ogród izoluje termicznie budynek w zimie.
Ogród zachodni -
intensywne nasłonecznienie po południu, latem również wymaga zacienienia i sprawnej wentylacji. Od wiosny do jesieni jest świetnym miejscem do hodowli roślin. Podobnie jak ogród usytuowany od strony wschodniej izoluje termicznie budynek.
Ogród południowy -
najbardziej intensywne nasłonecznienie przez cały dzień, nawet w zimie. Wymaga wyjątkowo skutecznej wentylacji; niezbędne jest zacienianie, a wskazane szyby przeciwsłoneczne. Również w takim ogrodzie rośliny czują się świetnie, a samo pomieszczenie wyjątkowo dobrze izoluje budynek w zimie.
Ogród północny -
w tym przypadku nie jest wymagane zacienienie, gdyż przez cały dzień, nawet w lecie, będzie tu niewiele słońca. Także stanowi dobrą izolacje termiczną przylegających do niego pomieszczeń, ale właściwie nie nadaje się do uprawy roślin [...].
Konstrukcja
Najlepiej jest zaplanować ogród już w trakcie projektowania domu. Możliwe jest jednak dobudowanie oranżerii do istniejącego obiektu. Muszą być jednak spełnione pewne warunki konstrukcyjne.
Konstrukcja nośna ogrodu musi być połączona ze ścianami budynku w sposób wytrzymały i trwały. [...] Cała konstrukcja i wszystkie połączenia muszą być całkowicie szczelne. Warto zaznaczyć, że elementy konstrukcyjne nie muszą być proste, mogą również być wygięte łukowo, co daje znacznie szersze możliwości projektantom.
Możliwe jest dobudowanie ogrodu zimowego na istniejącym tarasie pod warunkiem, że jego konstrukcja wytrzyma dodatkowe spore obciążenie. [...]
Ogrody zimowe są konstrukcjami z aluminium, stali ocynkowanej ogniowo, PCV lub z drewna. Spośród wymienionych materiałów tylko drewno gwarantuje możliwość wykonania konstrukcji o dużej rozpiętości - do 7m. [...]
Interesującym rozwiązaniem konstrukcyjnym jest szkielet drewniany, na którym montuje się aluminiowe prowadnice. Podniesienie dolnych elementów pozwala pozostawić tylko zadaszenie integrując ogród zimowy z ogrodem. Przesuwanie elementów sklepienia w dół pozwala na pełne otwarcie zadaszenia z jednoczesną ochroną przed powiewami wiatru. [...]
OGRODY ZIMOWE - Okna Wójcik Wrocław